
📋 Özet Tablosu: Evlilik Öncesi Sağlık Taraması
| Test/Tetkik | Zorunluluk | Neden Önemli? | Nerede Yapılır? | Sonuç Süresi | Ücret |
|---|---|---|---|---|---|
| HIV Testi | ZORUNLU | AIDS hastalığı taraması | ASM/Devlet Hastanesi | 1-2 saat | Ücretsiz |
| Hepatit B Testi | ZORUNLU | Karaciğer iltihabı taraması | ASM/Devlet Hastanesi | 1-2 saat | Ücretsiz |
| Kan Grubu Tayini | ZORUNLU | Kan uyuşmazlığı riski | ASM/Devlet Hastanesi | 30 dakika | Ücretsiz |
| Tam Kan Sayımı | ÖNERİLEN | Genel sağlık durumu | ASM/Devlet Hastanesi | 1 saat | Ücretsiz |
| Tam İdrar Tahlili | ÖNERİLEN | Böbrek ve idrar yolları | ASM/Devlet Hastanesi | 1 saat | Ücretsiz |
| Hepatit C Testi | ÖNERİLEN | Kronik karaciğer hastalığı | ASM/Devlet Hastanesi | 1-2 gün | Ücretsiz |
| Sifiliz (Frengi) Testi | ZORUNLU | Cinsel yolla bulaşan hastalık | ASM/Devlet Hastanesi | 1-2 saat | Ücretsiz |
| TORCH Testi | ÖNERİLEN | Gebelikte risk oluşturan enfeksiyonlar | Özel Lab/Devlet Hastanesi | 3-5 gün | 2.0500-5.000 TL |
| Smear Testi (Kadın) | ÖNERİLEN | Rahim ağzı kanseri taraması | ASM/Kadın Doğum | 1-2 hafta | Ücretsiz |
| Sperm Testi (Erkek) | İSTEĞE BAĞLI | Üreme sağlığı kontrolü | Üroloji/Özel Lab | 1-2 gün | 300-800 TL |
🏥 Evlilik Öncesi Sağlık Raporu: Nedir ve Nasıl Alınır?
Yasal Zorunluluklar
Türkiye’de evlenmek için Evlenme Ehliyeti Belgesi almak zorunludur. Bu belge için gereken sağlık raporunda şu testler kanunen zorunludur:
- HIV/AIDS Testi
- Hepatit B Testi
- Sifiliz (Frengi) Testi
- Kan Grubu Tayini
Nereden Alınır?
- Aile Sağlığı Merkezleri (ASM) – En hızlı ve ücretsiz
- Devlet Hastaneleri – Ücretsiz, SGK kapsamında
- Üniversite Hastaneleri – Ücretsiz
- Özel Hastaneler – Ücretli (500-2000 TL)
🔬 Detaylı Test Açıklamaları
1. Zorunlu Testler
HIV/AIDS Testi
- Amaç: İnsan Bağışıklık Yetmezliği Virüsü taraması
- Yöntem: ELISA testi (kan örneği)
- Pencere dönemi: Son temas sonrası 3-6 ay
- Önem: Tedavi edilmezse AIDS’e yol açabilir
Hepatit B Testi
- Amaç: HBV virüsü taraması
- Testler: HBsAg, Anti-HBs, Anti-HBc
- Risk: Kronik karaciğer hastalığı, siroz, kanser
- Korunma: Aşı ile önlenebilir
Kan Grubu Tayini
- Amaç: Rh uyuşmazlığı riskinin belirlenmesi
- Önem: Rh(-) anne ve Rh(+) baba durumunda bebekte risk
- Çözüm: Gebelikte RhoGAM iğnesi ile önlenebilir
Sifiliz (Frengi) Testi
- Amaç: Treponema pallidum bakterisi taraması
- Risk: Tedavi edilmezse nörolojik hasar
- Tedavi: Antibiyotiklerle tam şifa
2. Önerilen Ek Testler
Tam Kan Sayımı (Hemogram)
Kontrol Edilen Değerler:
- Hemoglobin (anemi taraması)
- Lökosit (enfeksiyon varlığı)
- Trombosit (kanama pıhtılaşma)
- MCV, MCH (kansızlık tipi)Tam İdrar Tahlili
- Amaç: Böbrek fonksiyonları, idrar yolu enfeksiyonu
- Değerlendirme: Protein, glukoz, lökosit, eritrosit
Hepatit C Testi
- Zorunlu değil ancak önerilir
- Risk: Kronik hepatit, siroz
- Tedavi: Yeni ilaçlarla yüksek başarı
TORCH Panel Testi
Toxoplasma
Other (diğer – VZV, HIV, parvovirus B19)
Rubella (Kızamıkçık)
CMV (Sitomegalovirüs)
Herpes Simplex Virüs
- Önem: Gebelikte geçirilirse fetüste anomaliler
- Aşı: Kızamıkçık aşısı önceden yapılmalı
3. Cinsiyete Özel Testler
Kadınlar İçin
| Test | Önerilen Yaş | Sıklık | Amaç |
|---|---|---|---|
| Smear Testi | 21-65 yaş | 3 yılda bir | Rahim ağzı kanseri |
| Meme USG | 20-40 yaş | 2 yılda bir | Meme sağlığı |
| Tiroid Testleri | Her yaş | Evlilik öncesi | Guatr, hipotiroidi |
| Jinekolojik Muayene | Her yaş | Evlilik öncesi | Üreme organları |
Erkekler İçin
| Test | Önerilen Yaş | Amaç |
|---|---|---|
| Spermiyogram | Her yaş | Sperm sayı ve kalitesi |
| Ürolojik Muayene | Her yaş | Prostat, testis kontrolü |
| Testis USG | Risk varsa | Kitle, varikosel |
📊 Genetik ve Kalıtsal Hastalık Taramaları
Akraba Evliliklerinde Özel Testler
ÖNERİLEN TARAMALAR:
1. Talasemi (Akdeniz Anemisi) Testi
2. Kistik Fibrozis Taraması
3. Otozomal Resesif Hastalık Paneli
4. Konsanguinite (Akrabalık) DanışmanlığıTalasemi (Akdeniz Anemisi) Taraması
- Risk: Akraba evliliklerinde artar
- Test: Hemoglobin elektroforezi
- Önlem: Taşıyıcı çiftlerde prenatal tanı
💊 Aşı Kontrolleri
Evlilik Öncesi Tamamlanması Gereken Aşılar
| Aşı | Koruduğu Hastalık | Önemi |
|---|---|---|
| Kızamıkçık (Rubella) | Doğumsal anomaliler | Gebelik öncesi zorunlu |
| Su Çiçeği | Fetal varicella sendromu | Bağışıklık yoksa |
| Hepatit B | Kronik hepatit, siroz | Seroloji negatifse |
| HPV | Rahim ağzı kanseri | 26 yaşa kadar önerilir |
| Tetanoz | Yenidoğan tetanosu | Son 10 yılda yapılmadıysa |
🧬 Genetik Danışmanlık
Kimler Genetik Danışmanlık Almalı?
- Akraba evliliği yapacak çiftler
- Ailede genetik hastalık öyküsü
- Tekrarlayan düşük öyküsü
- İleri anne yaşı (35+)
- Önceki çocukta doğumsal anomali
Genetik Test Seçenekleri
| Test | Amaç | Maliyet |
|---|---|---|
| Karyotip Analizi | Kromozom anomalileri | 4.000-6000 TL |
| Tek Gen Hastalıkları | Talasemi, kistik fibrozis | 6000-8000 TL |
| Yeni Nesil Sekanslama | 100+ gen taraması | 8000-10000 TL |
🍎 Beslenme ve Yaşam Tarzı Değerlendirmesi
Evlilik Öncesi Check-list
✓ Vücut Kitle İndeksi (BMI) değerlendirmesi
✓ Beslenme alışkanlığı analizi
✓ Sigara-alkol kullanımı değerlendirmesi
✓ Fiziksel aktivite düzeyi
✓ Kronik hastalık varlığı (diyabet, hipertansiyon)
✓ İlaç kullanımı
✓ Alerji öyküsü📝 Sağlık Raporu Alma Süreci
Adım Adım İşlemler
- Randevu Alın: ASM veya hastaneden
- Kan Örneği Verin: Aç karnına (8-12 saat açlık)
- Muayene Olun: Aile hekimi veya dahiliye
- Sonuçları Alın: 1-3 iş günü
- Raporu Onaylatın: Hekim imzası ile
Gerekli Belgeler
- Kimlik kartı (TC kimlik no)
- 2 adet biyometrik fotoğraf
- SGK belgesi (varsa)
- Önceki test sonuçları (varsa)
⚠️ Özel Durumlar ve Çözümleri
Test Sonucu Pozitif Çıkarsa
| Durum | Yapılması Gerekenler |
|---|---|
| HIV Pozitif | Enfeksiyon hastalıkları uzmanı, tedavi planı |
| Hepatit B Taşıyıcılığı | Aşı, periyodik takip, partner aşılaması |
| Kan Uyuşmazlığı | Gebelik planlaması, RhoGAM profilaksisi |
| Rubella Duyarlılığı | Aşı, 1 ay korunma, gebelik ertelenmesi |
Mevcut Kronik Hastalıklar
DİYABET: HbA1c kontrolü, gebelik öncesi optimize
HİPERTANSİYON: İlaç düzenlemesi, gebelik uygunluğu
TİROİD HASTALIKLARI: TSH normalizasyonu
EPİLEPSİ: İlaç gebelik kategorisi değerlendirmesi💰 Maliyet Tablosu
| Test Grubu | Devlet Kurumu | Özel Kurum |
|---|---|---|
| Zorunlu Temel Testler | ÜCRETSİZ | 2500-4000 TL |
| Genişletilmiş Panel | ÜCRETSİZ (sınırlı) | 4000-6000 TL |
| Genetik Taramalar | Kısmi ücretsiz | 6000-8000 TL |
| Aşılar | ÜCRETSİZ (ASM’de) | 8000-10000 TL |
🕒 Zaman Planlaması
İdeal Takvim
- 3 ay önce: Genel check-up, aşılar
- 2 ay önce: Genetik danışmanlık (gerekirse)
- 1 ay önce: Zorunlu testler, rapor alımı
- 2 hafta önce: Sonuç değerlendirmesi, ek testler
- 1 hafta önce: Nikah için sağlık raporu teslimi
📋 Sağlık Raporu Örneği
EVLENME İÇİN SAĞLIK RAPORU
T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI
EVLENME İÇİN SAĞLIK RAPORU
HASTANIN:
Adı Soyadı: ......................
TC Kimlik No: ...................
Doğum Tarihi: ...................
TEST SONUÇLARI:
1. HIV Antikor Testi: Negatif
2. HBsAg (Hepatit B): Negatif
3. VDRL/RPR (Sifiliz): Negatif
4. Kan Grubu: A Rh(+)
DEĞERLENDİRME:
Evlenmesinde sağlık yönünden bir engel yoktur.
HEKİM:
Adı Soyadı: ......................
İmza: ............................
Mühür: ...........................
Tarih: ...........................
🔍 Sık Sorulan Sorular
1. Sağlık raporu kaç gün geçerli?
Cevap: 6 ay geçerlidir. Nikah tarihinden itibaren 6 ay içinde kullanılmalıdır.
2. Testler aç karnına mı yapılır?
Cevap: Kan testleri için 8-12 saat açlık gerekir. Su içilebilir.
3. Önceki test sonuçları kullanılabilir mi?
Cevap: 6 ay içinde yapılmış testler kabul edilir. Orijinal belge gerekir.
4. Yabancı uyruklular için fark var mı?
Cevap: Aynı testler istenir. Ülkesinden alınmış testler noter onaylı tercüme ile kabul edilebilir.
5. Engelli bireyler için farklı işlem var mı?
Cevap: İşlemler aynıdır. Vesayet altındaysa vasi ile başvuru yapılır.
🌟 Öneriler ve İpuçları
- Erken Başlayın: Test sonuçları 1-3 gün, aşılar için 1-2 ay gerekebilir
- Birlikte Test Olun: Çift olarak aynı merkezde test yaptırın
- Aşı Kartı Kontrolü: Eksik aşıları tamamlayın
- Doktor Görüşmesi: Tüm sonuçları birlikte değerlendirin
- Sağlıklı Yaşam: Evlilik öncesi sağlıklı alışkanlıklar edinin
📞 Başvuru Adresleri ve İletişim
- Aile Sağlığı Merkezleri: 182 Randevu Hattı
- Sağlık Bakanlığı: 184 SABIM Hattı
- HIV Danışma: 0 850 477 37 27
- Evlilik Öncesi Danışmanlık: ASM’lerde ücretsiz
ÖNEMLİ UYARI: Bu makale bilgilendirme amaçlıdır. Resmi işlemler için Sağlık Bakanlığı’nın güncel yönetmeliklerini kontrol ediniz ve yetkili sağlık kuruluşlarından bilgi alınız.
Sağlıklı bir evlilik, sağlıklı bir başlangıçla olur. Unutmayın ki bu testler sadece yasal zorunluluk değil, aynı zamanda birbirinize ve gelecekteki ailenize karşı sorumluluğunuzdur. 💕
